Turnikenin Mekanik Parçalarının Bakım Aralığı ve Yağlama Prosedürü
Turnikenin Mekanik Parçalarının Bakım Aralığı ve Yağlama Prosedürü
Turnikeleri kurdum, çalışıyor, işte bitti diye düşünen birçok kişi tanıyorum. Fakat gerçek şu ki, bir turnikenin uzun ömürlü ve güvenilir kalması, düzenli bakım ve yağlamaya bağlı. Ben de yıllar boyunca farklı türnikelerde çalışırken öğrendiklerimi sizinle paylaşmak istiyorum. Dişlileri, yatak sistemlerini ve milleri nasıl bakımlamanız gerektiğini adım adım anlatacağım.
Bakım Aralıklarını Belirlemek
İlk olarak, turnikenizi ne kadar sıkça kullandığınız önemli. Binişi yoğun olan bir turnikeyle sakin bir ortamdaki turnikeye aynı bakım aralıklarını uygulamak yanlış olur. Hafif kullanımdaki turnikeler 3-4 ayda bir bakım görebilirken, yoğun trafiğin bulunduğu alanlardaki turnikeler 6 haftada bir kontrol edilmeli. Ben kendi sistemlerimde, ilk aydan itibaren başlayarak 6 haftalık kontrol çizelgeleri oluşturdum ve hiç pişman olmadım.
Bakım dönemleri kısaca şöyle sıralanabilir:
- Haftalık kontrol: Turnikenin ses ve titreşim değişimlerine dikkat etme
- Aylık kontrol: Dişli sistemini inceleme, gevşek cıvata ve vidaları kontrol etme
- 6 haftalık periyodik bakım: Dişliler, yatak ve mil sistemlerinin yağlanması
- Yıllık kapsamlı bakım: Bütün mekanik parçaların değiştirilmesi ve sistemi sıfırdan ayarlama
Yağlama Prosedürünü Adım Adım Uygulamak
1. Hazırlık ve Güvenlik
Turnikeyi kapatın ve elektrik bağlantısını kesin. Ben her zaman, turnikeyi baktığım sırada biri tarafından tetiklenme ihtimaline karşı kilitlerim. Eldiveni giyin ve yağlanacak alan için uygun bir bez hazırlayın. Uygun yağ türünü seçmek de kritik; mineral tabanlı makine yağı veya çok amaçlı yağ (NLGI 1 veya 2 konsistansında) kullanmalısınız. Silikon bazlı veya ağır yağlar dişlileri tıkayabilir.
2. Dişli Sistemlerinin Yağlanması
Turnikenin dişli kutusunun kapağını açın. Dişlileri yakından inceleyin; çatlamış veya eksik dişler varsa değiştirme zamanı gelmiştir. Yağ için küçük bir fırça veya damlama şişesi kullanın. Dişli çiftinin her bir yanına, dişlerin arasına düşüncesizce yağ sıkmayın. Bunun yerine, dişlilerin şaft üzerinde dönerken yağ uygulanmasını sağlayın. Bu sayede yağ tüm dişlere eşit şekilde dağılır. Her dişli çiftine 2-3 damla yağ yeterli; fazlası toz ve atık çekmesine neden olur.
3. Yatak Sistemlerinin Bakımı
Yatak sistemleri, turnikenin en hassas bölümleridir. Turnikenin ana şaftını bulun ve yataklarının nereye yerleştirildiğini görün. Yatak bir bilye yatak mı, silindir yatak mı yoksa hidrodinamik yatak mı olduğu önemli. Bilye yataklara hafif bir yağ uygulanması yeterli; sadece yatak üzerindeki halkaya dokunun, topaçlara değil. Silindir yataklara ise biraz daha yoğun bir yağ tercih etmelisiniz. Her yatağa 1-2 damla yağ yeterlidir; fazla yağ spindle'ı dengesizleştirebilir.
4. Mill ve Şaft Sistemleri
Turnikenin ana şaftı, tüm hareketin merkezi. Şaftın rotasyon ekseni boyunca küçük damlalar halinde yağ uygulayın. Şaft eğer plastik somunlarla destekleniyorsa, çok fazla yağ kullanmayın. Metal vida sistemlerinde, her viданın başında ve sonunda hafif yağlama yeterli. Şaftın dönüş hızını kontrol etmek için elle döndürmeyi deneyin; sürükleme hissetmiyorsanız yağlama başarılı olmuştur.
Sık Yapılan Hatalar
Aşırı yağlama: En yaygın hata bu. Daha çok yağ, daha iyi performans demek değil. Aksine, atık ve toz çeker, sistemin içini kirletir. Bu da dişlilerin aşınmasını hızlandırır.
Yanlış yağ türü: Turnikenin üreticisinin önerdiği yağ dışında alternatif kullanmak, malzemeleri koroyabilir veya sistem içinde birikim oluşturabilir.
Yağlamadan sonra test etmemek: Yağlama bitirince, hemen turnikeyi çalıştırın ve anormal ses veya titreşim olup olmadığını kontrol edin. Gevşeklik varsa, vidaları sıkın.
Temizleme adımını atlamak: Eski yağın üzerine yeni yağ koymak yanlıştır. Turnikeyi yağlamadan önce, eski ve paslanmış yağı dikkatle temizleyin.
Bakım Kayıtlarını Tutmak
Bir not defteri veya basit bir elektronik tablo oluşturun. Her bakım işleminden sonra tarihi, yapılan işlemleri ve turnikenin durumunu yazın. Zamanla bu kayıtlar, turnikenizin ne zaman ciddi bakım gerektirecek duruma geleceğini öngörmenizi sağlar. Ayrıca, sistemin garantisi hakkında şüpheniz varsa, bu kayıtlar sizin düzenli bakım yaptığınızı kanıtlar.
Özet
Turnikenin mekanik parçalarını bakımlamak, gerçekten de ellerinizle yapabileceğiniz bir işlem. Dişlileri, yatakaları ve mil sistemlerini 6 haftalık döngüde kontrol edin, uygun yağla hafifçe yağlayın ve kayıtlarını tutun. Aşırı yağlamaktan, temizlemeyi unutmaktan ve yanlış yağ seçmekten kaçının. Bu basit adımları izlerseniz, turnikeniz yıllar boyunca sorunsuz çalışır ve beklenmedik arızalar yaşamadan geleceksiniz.