Turnikenin aşınması çeşitleri ve farkları
Turnikenin Aşınması Çeşitleri ve Farkları
Turnikeleri ilk kez kurarken, çoğu kişi mekanizmayı ve elektrik bağlantılarına odaklanır. Ama asıl önemli konu şu: turnikenin aşınması çeşitleri hakkında bilgi sahibi olmak, sisteminizin uzun ömürlü kalmasının anahtarıdır. Ben de kendi tecrübelerimle bu konuda neler öğrendiğimi sizinle paylaşmak istiyorum.
Turnikelerde Aşınma Neden Meydana Gelir?
Turnikenin aşınması, mekanik bir sistem olduğu için kaçınılmazdır. Her geçişte mil döner, bantlar hareket eder, elektrik beslemesi yapılır. Kullanıcı sayısı arttıkça, hava kirliliği, nem ve sıcaklık değişimleri bu aşınmayı hızlandırır. Eğer sistemi sadece çalışır diye geçiştirirseniz, bir gün ani arızayla karşılaşırsınız.
Aşınma Çeşitleri ve Nasıl Ortaya Çıktığı
- Mekanik Aşınma
Bu, turnikenin fiziksel parçalarının aşınmasıdır. Mil, yatak, dişli mekanizması ve kol bölgeleri zamanla yüzey kaybeder. Yüksek trafikli bir geçişte günde binlerce dönüş olabilir. Örneğin, bir ofis giriş turnikesinde sabah 8-10 saatinde yüzlerce insan geçerse, bu mekanik aşınmayı hızlanır. Özellikle yatak ve mil kavşak noktasında problemler başlar. Kapı çerçevesinde oynama, sürtünme artışı gibi belirtiler görülür.
- Elektrik Temas Aşınması
Turnikenin motor ve sensör kontaklarında oksidasyondan kaynaklı aşınma meydana gelir. Her geçişte elektrik sinyali geçer ve kontaklar bir miktar yzdelenir. Nemli ortamlarda bu çok daha hızlı olur. İçerideki tuzlu su buharı veya dış ortamdaki nem, temas noktalarını okside eder. Sonuç olarak, sistemin tepkisiz kalması veya hatalı okuma sorunu başlar.
- Elektromanyetik Kilit Aşınması
Turnikenin kilitli kalmasını sağlayan elektromanyetik kilit de aşınır. Her geçişte kilit açılır ve kapanır. Bu döngü binlerce kez tekrarlanır. Kilit bobini ısınır, kontakları aşınır. Zamanla, kilit tepki süresinde gecikme, ara sıra kilit açılmama gibi sorunlar ortaya çıkar.
- Plastik ve Lastik Parçaların Aşınması
Turnikenin cisimleri (kol, tampon, halka), PVC veya lastikten yapıdır. Güneş, UV ışını, hava kirliliği bu malzemeleri kırılgan hale getirir. Özellikle dış ortam turnikelerinde plastik parçalar sarı rengine dönebilir ve kırılabilir hale gelir. Lastik tampon ve sınırlayıcılar, çok geçişten dolayı incelenip cisimlerin çarpışmasına izin verir.
- Paslanma ve Korozyon
Metal parçalarda, özellikle paslanmaz çelik kullanılmadığı durumlarda, paslanma başlar. Deniz yakınlarında, kimyasal endüstri yakınlarında veya çok nemli ortamlarda bu hızlanır. Mil, sabitleyici cıvata ve iç mekanizmaları korozyona uğrar. Bu, mekanizmaların sertleşmesine ve çalışmamasına sebep olur.
Aşınma Çeşitleri Arasındaki Farklar
Bu çeşitler arasındaki en büyük fark, arızaya ulaşma hızıdır. Mekanik aşınma yavaş ve eşitli ilerler; iki-üç yıl içinde belki sorun yaşarsınız. Elektrik temas aşınması ise hava koşullarına bağlı olarak birden ortaya çıkabilir. Bir yağmurlu hafta sonra, sistemin elektrik iletiminde ani sorun yaşayabilirsiniz. Korozyon ise, bulunduğunuz coğrafi bölgeye göre değişir; sahil kasabalarında altı ayda başlayabilirken, iç bölgelerde yıllar alabilir.
Sık Yapılan Hatalar
- Turnikenin bakımını hiç düşünmemek. Kuruluş yaptıktan sonra sistemin kendini koruduğunu sanmak.
- Dış ortam turnikesine iç ortam kütüphanesinden alet takıp bırakmak. Dış ortamda ağır kalite ve koruma gerektir.
- Motor sesinde artış veya hareket hızında yavaşlama başlayınca bile sistem çalışıyor diye beklemeye devam etmek. İlk belirtilerde müdahale etmemek.
- Temizlik ve yağlama konusunda sadece dış plastik kısmı temizlemek. İç mekanizmaların temizliğini ihmal etmek.
- Arızalandıktan sonra uygun olmayan yerden parça almak. Orijinal parça yerine ucuz ikame malzeme kullanmak.
Özet
Turnikenin aşınması çeşitleri, mekanik, elektrik, elektromanyetik, malzeme ve korozyon alanlarında ortaya çıkar. Her biri farklı hızda gelişir ve farklı koşullara bağlıdır. Sisteminizin ömrünü uzatmak için, ilk kuruluş sırasında ortam koşullarına uygun kalite seçmek, düzenli bakım yapmak ve ilk belirtilerde harekete geçmek gerekir. Tercihen, sistemin her parçasında ne tür aşınma riski taşıdığını bilmek, proaktif bir yönetim sunan geçiş kontrol yönetim mimarisinin seçimine katkı sağlar.